آزمایشگاه آزاد؛ بدون نیاز به ورود
توان نیروگاه آبی به چه چیزهایی بستگی داره؟
آبِ پشت سد وقتی از ارتفاع پایین میآد، بخشی از انرژیاش میتونه به برق تبدیل بشه. ببین در این مدل، ارتفاع افت آب، مقدار آبی که در هر ثانیه میگذره و بازده توربین چطور توان رو عوض میکنن.
آزمایش رو شروع کناز سر آب ۹۶ متر، دبی ۹٫۶ مترمکعب بر ثانیه و بازده ۹۰٪ شروع کن. در هر آزمایش فقط یک ورودی رو عوض کن و دو عدد توان رو مقایسه کن.
آزمایشگاه در حال آماده شدنه…
حالا خودت امتحان کن
هر بار فقط یک چیز رو تغییر بده تا اثرش رو ببینی. قبل از اجرا، نتیجه رو حدس بزن.
ارتفاع افت آب رو کم کن
دبی رو روی ۹٫۶ مترمکعب بر ثانیه و بازده رو روی ۹۰٪ نگه دار. سر آب رو از ۹۶ به ۴۶ متر برسون و توان خروجی و توان نظری رو در شکل بخون.
حدست چیه؟ وقتی اختلاف ارتفاع آب کمتر بشه، توانهای محاسبهشده چه تغییری میکنن؟
توضیح نتیجه رو ببین
توان خروجی از ۸۱۳۶٫۸ به ۳۸۹۸٫۹ کیلووات و توان نظری از ۹۰۴۰٫۹ به ۴۳۳۲٫۱ کیلووات میرسه. با ثابت بودن دبی و بازده، کمشدن سر آب هر دو توان رو به همان نسبت کم میکنه.
دبی آب رو کم کن
سر آب رو روی ۹۶ متر و بازده رو روی ۹۰٪ ثابت نگه دار. دبی رو از ۹٫۶ به ۴٫۶ مترمکعب بر ثانیه تغییر بده و توانها رو مقایسه کن.
حدست چیه؟ اگر در هر ثانیه آب کمتری از توربین بگذره، توان چه میشه؟
توضیح نتیجه رو ببین
توان خروجی از ۸۱۳۶٫۸ به ۳۸۹۸٫۹ کیلووات میرسه و توان نظری از ۹۰۴۰٫۹ به ۴۳۳۲٫۱ کیلووات پایین میآد. چون باقی ورودیها ثابتن، دبی بیشتر توان محاسبهشدهٔ بیشتری میده.
بازده توربین رو تغییر بده
سر آب رو ۹۶ متر و دبی رو ۹٫۶ مترمکعب بر ثانیه نگه دار. بازده رو از ۹۰٪ به ۶۰٪ برسون و دو توان رو ببین.
حدست چیه؟ با بازده کمتر، کدوم عدد تغییر میکنه: توان نظری، توان خروجی یا هر دو؟
توضیح نتیجه رو ببین
توان نظری روی ۹۰۴۰٫۹ کیلووات میمونه، ولی توان خروجی از ۸۱۳۶٫۸ به ۵۴۲۴٫۵ کیلووات کم میشه. در این مدل، بازده سهمی از توان نظریه که به خروجی میرسه.
پشت این حرکت چه خبره؟
سر آب یعنی اختلاف ارتفاع
P_theoretical=rho*g*h*Q
سر آب یا هد، ارتفاع عمودیایه که آب پایین میآد. در این مدل، وقتی دبی و بازده ثابت باشن، سر آب بیشتر توان بیشتری میده.
دبی یعنی حجم آب در هر ثانیه
Q=volume/time
دبی میگه در هر ثانیه چه حجمی از آب از مسیر میگذره. اگر ارتفاع و بازده ثابت بمونن، دبی بیشتر در این رابطه توان رو بیشتر میکنه.
بازده توان خروجی رو محدود میکنه
P_output=P_theoretical*eta
توان نظری، انرژی آبی رو که در مدل در دسترسه حساب میکنه. توان خروجی با ضربکردن اون در بازده به دست میآد؛ بازده کمتر یعنی سهم کمتری از توان نظری به خروجی میرسه.
سؤالت رو بپرس، جوابش رو هم ببین
وقتی توی چت دربارهٔ یک مفهوم درس میخونی، دستیار هوش مصنوعی میتونه شبیهسازی مرتبط رو کنار توضیحش نشون بده. پارامترها رو تغییر میدی و با کمک توضیح بعدی، نتیجه رو بهتر میفهمی.
شروع یادگیری با چتبرای ادامه در چت، وارد مسیر شروع و ورود میشی. نتیجهٔ این آزمایش به چت منتقل نمیشه.
نمونهٔ نمایشی از آموزش در چت
فرق توان نظری و توان خروجی نیروگاه چیه؟
توان نظری مقدار توانیه که مدل از ارتفاع و دبی آب حساب میکنه. توان خروجی با درنظرگرفتن بازده کمتر یا مساوی اونه؛ چون بخشی از انرژی در تبدیل به برق از دست میره.
سؤالهای رایج
سر آب دقیقاً یعنی چی؟
اینجا سر آب همون اختلاف ارتفاعیه که آب پایین میآد، نه عمق کل مخزن. مدل فرض میکنه با بیشترشدن این ارتفاع، انرژی در دسترس آب هم بیشتر میشه.
دبی با سرعت آب یکیه؟
نه دقیقاً. دبی حجم آبیه که در هر ثانیه از یک مقطع میگذره و به مساحت مسیر و سرعت آب هر دو ربط داره.
چرا توان خروجی از توان نظری کمتره؟
چون بازده توربین و سامانه کمتر از صددرصده. در این مدل، توان خروجی برابر توان نظری ضربدر بازدهه.
چرا توان رو با کیلووات میبینم؟
ماشینحساب توان رو برحسب وات حساب میکنه، ولی شکل برای خواندن راحتتر هر دو توان رو به کیلووات نشون میده؛ هر کیلووات هزار واته.
این عددها توان یک سد واقعی رو میگن؟
نه، چون مدل سادهست و همهٔ تلفات و شرایط یک نیروگاه واقعی رو درنظر نمیگیره. اینجا از عددها برای مقایسهٔ اثر سه ورودی استفاده کن.