آزمایشگاه آزاد؛ بدون نیاز به ورود
گیتهای منطقی؛ ورودیها چهطور خروجی رو میسازن؟
دو ورودی صفر و یک دارن، اما خروجی گیت همیشه همون چیزی نیست که حدس میزنی. ورودیها رو عوض کن و ببین AND، XOR و NAND چه الگویی دارن.
آزمایش رو شروع کناز گیت AND با هر دو ورودی روشن شروع کن. خروجی و جدول درستی زیر شکل رو بخون؛ بعد فقط یکی از ورودیها رو خاموش کن.
آزمایشگاه در حال آماده شدنه…
حالا خودت امتحان کن
هر بار فقط یک چیز رو تغییر بده تا اثرش رو ببینی. قبل از اجرا، نتیجه رو حدس بزن.
شرط گیت AND رو پیدا کن
نوع گیت رو روی AND بذار و هر دو ورودی رو یک نگه دار. خروجی رو یادداشت کن، بعد ورودی B رو صفر کن و دوباره ببین.
حدست چیه؟ اگه یکی از دو ورودی AND صفر بشه، خروجی یک میمونه یا صفر؟
توضیح نتیجه رو ببین
با ورودیهای یک و یک، خروجی یکه؛ با یک و صفر، خروجی صفر میشه. AND فقط وقتی یک میده که هر دو ورودی یک باشن.
XOR با OR چه فرقی داره؟
گیت رو روی XOR بذار و A رو یک نگه دار. اول B رو صفر و بعد یک کن؛ خروجی دو حالت رو با هم مقایسه کن.
حدست چیه؟ XOR وقتی هر دو ورودی یک باشن هم خروجی یک میده؟
توضیح نتیجه رو ببین
برای یک و صفر، خروجی XOR یکه؛ برای یک و یک، صفر میشه. XOR وقتی ورودیها متفاوت باشن یک میده، ولی OR با یک و یک هم خروجی یک داره.
NAND رو کنار AND بذار
هر دو ورودی رو یک کن و خروجی AND رو ببین. بعد بدون عوض کردن ورودیها، نوع گیت رو روی NAND بذار؛ سپس یکی از ورودیها رو صفر کن.
حدست چیه؟ NAND چهطور خروجی AND رو وارونه میکنه؟
توضیح نتیجه رو ببین
وقتی هر دو ورودی یکن، AND خروجی یک و NAND خروجی صفر میده. با ورودیهای یک و صفر، AND صفر و NAND یک میشه؛ پس NAND در هر حالت مکمل ANDه.
پشت این حرکت چه خبره؟
صفر و یک برای حالتهای ورودیان
این مدل هر ورودی رو فقط صفر یا یک میگیره و برای هر ترکیب، خروجی مشخصی حساب میکنه. توی مدار واقعی، صفر و یک معمولاً با بازههای ولتاژ نمایش داده میشن، نه با دو عدد جادویی.
جدول درستی همهٔ حالتها رو کنار هم میذاره
دو ورودی چهار ترکیب دارن: صفر و صفر، صفر و یک، یک و صفر، یک و یک. جدول درستی خروجی هر ترکیب رو مینویسه و ردیف ورودی فعلی رو برجسته میکنه.
بعضی گیتها نتیجهٔ گیت دیگه رو برمیگردونن
Y_NAND = NOT(Y_AND)
NAND مکمل ANDه و NOR مکمل OR؛ یعنی خروجی صفر و یک اونها جابهجا میشه. XOR هم وقتی ورودیها با هم فرق دارن یک میده، اما XNOR وقتی دو ورودی برابرن یک میده.
سؤالت رو بپرس، جوابش رو هم ببین
وقتی توی چت دربارهٔ یک مفهوم درس میخونی، دستیار هوش مصنوعی میتونه شبیهسازی مرتبط رو کنار توضیحش نشون بده. پارامترها رو تغییر میدی و با کمک توضیح بعدی، نتیجه رو بهتر میفهمی.
شروع یادگیری با چتبرای ادامه در چت، وارد مسیر شروع و ورود میشی. نتیجهٔ این آزمایش به چت منتقل نمیشه.
نمونهٔ نمایشی از آموزش در چت
چرا XOR با ورودیهای یک و یک خروجی صفر میده، ولی OR خروجی یک میده؟
OR با دیدن دستکم یک ورودی یک، خروجی یک میده؛ پس برای یک و یک هم یکه. XOR فقط وقتی یک میشه که ورودیها با هم فرق داشته باشن، برای همین یک و یک بهش خروجی صفر میده.
سؤالهای رایج
AND چه وقت خروجی یک میده؟
فقط وقتی هر دو ورودی یک باشن؛ اگر حتی یکی صفر باشه، خروجی AND صفر میشه.
فرق XOR و OR چیه؟
OR با یک بودن حداقل یکی از ورودیها خروجی یک میده. XOR فقط وقتی یک میده که دو ورودی متفاوت باشن.
NAND یعنی چی؟
یعنی خروجی AND رو برعکس کن: جایی که AND یکه، NAND صفره و برعکس.
توی مدار واقعی هم خروجی فوراً عوض میشه؟
نه دقیقاً؛ قطعهها زمان تأخیر دارن و ولتاژها ممکنه نویز داشته باشن. این صفحه فقط حالت منطقیِ پایدار رو حساب میکنه.