آزمایشگاه آزاد؛ بدون نیاز به ورود
برهم‌نهی موج‌ها؛ وقتی دو نبض به هم می‌رسن
دو نبض روی یک تار به هم نزدیک می‌شن. وقتی هم‌زمان روی یک نقطه باشن، جابه‌جایی تار از جمع ارتفاعِ علامت‌دار هر دو نبض به دست می‌آد؛ یکی رو رو به بالا و دیگری رو رو به پایین بذار و نتیجه رو پیش‌بینی کن.
آزمایش رو شروع کنبرای شروع، هر دو نبض رو روی ۰٫۵ بذار. عدد دامنهٔ نتیجه رو بخون، بعد یکی از نبض‌ها رو پایین خط تار ببر.
آزمایشگاه در حال آماده شدنه…
حالا خودت امتحان کن
هر بار فقط یک چیز رو تغییر بده تا اثرش رو ببینی. قبل از اجرا، نتیجه رو حدس بزن.
دو نبض هم‌جهت
ارتفاع هر دو نبض رو روی ۰٫۷۵ بذار و دامنهٔ نتیجه رو بخون. به برچسب نوع تداخل هم نگاه کن.
حدست چیه؟ وقتی دو جابه‌جایی هم‌جهت جمع می‌شن، دامنهٔ نتیجه از هر نبض بزرگ‌تر می‌شه؟
توضیح نتیجه رو ببین
دامنهٔ نتیجه ۱٫۵ می‌شه؛ جمع دو ارتفاع ۰٫۷۵ است. این تداخل سازنده‌ست، اما برچسب شکل «تقویت» می‌نویسه، درحالی‌که ماشین‌حساب عدد نوع تداخل رو ۰ می‌ده. برای این حالت به جمع عددی تکیه کن؛ اختلاف برچسب‌ها در خود ویجته.
دو نبض هم‌اندازه در جهت مخالف
نبض اول رو روی ۱ و نبض دوم رو روی −۱ بذار. دامنهٔ نتیجه و برچسب شکل رو با هم بخون.
حدست چیه؟ دو جابه‌جایی برابر و مخالف در لحظهٔ هم‌پوشانی چه دامنه‌ای می‌سازن؟
توضیح نتیجه رو ببین
جمع دامنه‌ها صفر می‌شه، چون ۱ و −۱ همدیگه رو خنثی می‌کنن. ماشین‌حساب نوع تداخل رو ویرانگر می‌گیره، ولی برچسب شکل «جزئی» می‌مونه؛ عدد دامنه و جمع علامت‌دار رو ملاک قرار بده.
خنثی‌سازیِ ناقص
نبض اول رو روی ۰٫۷۵ و نبض دوم رو روی −۰٫۵ بذار. دامنهٔ نتیجه رو با ارتفاع هر نبض مقایسه کن.
حدست چیه؟ چون ارتفاع‌ها برابر نیستن، موج‌ها کاملاً خنثی می‌شن یا بخشی از دامنه می‌مونه؟
توضیح نتیجه رو ببین
دامنهٔ نتیجه ۰٫۲۵ می‌مونه؛ مقدار مثبت یعنی جهت نهایی رو به بالاست. این حالت خنثی‌سازی ناقصه و برچسب شکل هم «جزئی» می‌مونه.
پشت این حرکت چه خبره؟
جابه‌جایی‌ها با علامت جمع می‌شن
y_total=y_1+y_2
وقتی چند موج هم‌زمان از یک نقطه رد می‌شن، جابه‌جایی کل در مدل خطی از جمع جابه‌جایی هر موج به دست می‌آد. ارتفاع رو به بالا مثبت و ارتفاع رو به پایین منفی حساب می‌شه.
هم‌جهتی، تداخل سازنده می‌سازه
اگر دو نبض در لحظهٔ هم‌پوشانی به یک سمت جابه‌جا کنن، اندازهٔ جابه‌جایی‌ها روی هم می‌آد و دامنهٔ بزرگ‌تری می‌سازه. در حالت مخالف، از هم کم می‌شن؛ اگر اندازه‌ها برابر باشه، نتیجه صفره.
هم‌پوشانی، پایان موج‌ها نیست
برای موج‌های خطی در یک محیط، نبض‌ها هنگام برخورد بر هم اثر می‌ذارن و بعد از هم عبور می‌کنن. این ویجت جمع دامنه رو نشان می‌ده، اما حرکت کامل قبل و بعد از برخورد یا سرعت موج رو محاسبه نمی‌کنه.
سؤالت رو بپرس، جوابش رو هم ببین
وقتی توی چت دربارهٔ یک مفهوم درس می‌خونی، دستیار هوش مصنوعی می‌تونه شبیه‌سازی مرتبط رو کنار توضیحش نشون بده. پارامترها رو تغییر می‌دی و با کمک توضیح بعدی، نتیجه رو بهتر می‌فهمی.
شروع یادگیری با چتبرای ادامه در چت، وارد مسیر شروع و ورود می‌شی. نتیجهٔ این آزمایش به چت منتقل نمی‌شه.
نمونهٔ نمایشی از آموزش در چت
چرا دو نبض برابر و مخالف، تار رو در لحظهٔ برخورد صاف می‌کنن؟
چون جابه‌جایی‌ها علامت مخالف دارن. اگر یکی ۱ و دیگری −۱ باشه، جمعشون صفره و در لحظهٔ هم‌پوشانی تار روی خط تعادل قرار می‌گیره. این به معنی نابود شدن موج‌ها نیست؛ در محیط خطی، هر دو نبض بعد از هم‌پوشانی ادامه پیدا می‌دن.
سؤال‌های رایج
تداخل سازنده چه وقت رخ می‌ده؟
وقتی دو نبض در لحظهٔ هم‌پوشانی در یک جهت جابه‌جا کنن، ارتفاع‌های علامت‌دارشون جمع می‌شن و دامنهٔ بزرگ‌تری می‌سازن. برای نمونه، دو نبض ۰٫۷۵ دامنهٔ ۱٫۵ می‌دن.
تداخل ویرانگر یعنی موج‌ها از بین می‌رن؟
نه؛ جابه‌جایی‌ها هنگام هم‌پوشانی از هم کم می‌شن. اگر برابر و مخالف باشن، نتیجه همان لحظه صفره، ولی نبض‌ها در محیط خطی بعد از هم عبور می‌کنن.
چرا ارتفاع منفی وارد می‌کنیم؟
علامت منفی یعنی نبض از خط تعادل به سمت پایین جابه‌جا می‌شه. این علامت مشخص می‌کنه موقع جمع با نبض رو به بالا، دامنه زیاد می‌شه یا بخشی ازش خنثی می‌شه.
به برچسب نوع تداخلِ شکل اعتماد کنم؟
همیشه نه؛ برای دو نبض ۰٫۷۵، جمع عددی ۱٫۵ می‌شه و تداخل سازنده‌ست، اما شکل برچسب «تقویت» نشون می‌ده. پس اول دامنهٔ عددی رو با جمع دو ارتفاع بررسی کن.
برای آزمایش برهم‌نهی باید حساب بسازم؟
نه؛ ارتفاع دو نبض رو همین‌جا تغییر بده و جمع علامت‌دارشون رو ببین. اگر خواستی دربارهٔ تداخل موج‌ها گفت‌وگو کنی، از دکمهٔ شروع یادگیری با چت استفاده کن.